ChatGPT'de ne soruluyor? Türkçe soru listesi nasıl kurulur

İnsanlar ChatGPT'ye en çok pratik yönlendirme, bilgi arama ve yazma konularında soru soruyor. ChatGPT kullanımını inceleyen geniş kapsamlı bir NBER çalışması, konuşmaların büyük çoğunluğunun bu üç kategoride toplandığını gösterdi (Chatterji vd., NBER).

Markalar için önemli olan, bu kategorilerin ikisinin doğrudan satın alma kararlarına dokunmasıdır. "Hangi ön muhasebe programını seçmeliyim?" bir pratik yönlendirme sorusudur. "Bu iki sigorta paketi arasındaki fark ne?" bir bilgi arama sorusudur. İkisinde de asistan çoğu zaman marka adı verir.

Çalışma, ChatGPT'nin ekonomik değerinin büyük ölçüde karar desteğinden geldiğini de vurguluyor. Yani insanlar yalnızca bilgi almak için değil, karar vermek için soruyor. Bu, markanızın bu cevaplarda geçip geçmemesini doğrudan satış hunisinin bir parçası yapar.

ChatGPT, Gemini veya Perplexity, kullanıcıların hangi soruyu kaç kez sorduğunu yayınlamaz. Google Ads'teki anahtar kelime planlayıcısı gibi bir araç yapay zeka asistanları için yoktur.

Bunun iki sonucu var:

1. Soru listesini kendiniz kurarsınız. Hazır bir hacim tablosu beklemek yerine alıcılarınızı tanıyan kaynaklardan yola çıkarsınız.
2. Önem sırasını tahmin edersiniz. Arama verisi, satış verisi ve müşteri geri bildirimi gibi dolaylı sinyalleri birleştirirsiniz.

Bu bir eksiklik gibi görünse de aslında bir avantajdır. Rakipleriniz de aynı veriye sahip değil. Alıcılarını en iyi tanıyan ekip, en iyi soru listesini kurar.

Yapay zekaya sorulan sorular daha uzun, daha bağlamlı ve daha kişiseldir. Google'a "ön muhasebe programı" yazan kişi, ChatGPT'ye "10 kişilik bir e-ticaret şirketi için e-faturaya uygun, uygun fiyatlı ön muhasebe programı önerir misin?" diye sorar.

Bu farkın sonucu şu: Anahtar kelime listenizi doğrudan soru listesine çeviremezsiniz. Her anahtar kelimenin arkasında, farklı bağlamlarda sorulan birkaç farklı soru vardır.

Bir de arka plan meselesi var. Google, AI Modu'nun soruyu alt konulara bölüp bunlar için aynı anda birçok arama yaptığını anlatıyor (Google Türkiye Blogu). ChatGPT de güncel sorularda web'de arama yapar (OpenAI Help Center). Yani tek bir uzun soru, arka planda birkaç kısa aramaya dönüşebilir.

En iyi sorular, alıcılarınızın kendi cümlelerinde saklıdır. Bakmanız gereken yerler:

• Müşteri hizmetleri kayıtları. Çağrı merkezi notları, canlı destek konuşmaları ve e-postalar. "Şunu nasıl yaparım?" ve "şu mu daha iyi?" soruları burada doğar.
• Satış görüşmeleri. Satış ekibine "müşteriler karar vermeden önce en çok ne soruyor?" diye sorun. Rakiplerle karşılaştırma soruları en çok buradan gelir.
• Site içi arama. Sitenizin arama kutusuna yazılanlar, kullanıcının aklındaki ifadeyi doğrudan gösterir.
• Search Console. Uzun, soru biçimindeki sorgular yapay zeka sorularına en çok benzeyen aramalardır.
• Forumlar ve şikâyet siteleri. Kategorinizde insanların birbirine sorduğu sorular.
• "İnsanlar bunları da soruyor" kutuları. Google'ın ilgili sorular alanı, yan soruları bulmak için iyi bir başlangıçtır.

Bu kaynaklardan 150–200 ham soru toplamak zor değildir. Tekrar eden soruları birleştirin, ürününüzle ilgisi olmayanları çıkarın ve kullanıcının kendi ifadesini koruyun. Sonraki adım gruplamaktır.

Soruları niyete göre gruplayın, çünkü her niyet farklı bir içerik ve farklı bir ölçüm ister. Pratikte dört grup çoğu sektör için yeterlidir:

Her gruba ayrıca bir ürün ya da hizmet etiketi ekleyin. Böylece "kurumsal paket" sorularındaki durumunuzu "bireysel paket" sorularından ayrı görebilirsiniz.

Türkçe soruları İngilizce listelerden çevirmeyin. Çevrilmiş sorular, gerçek kullanıcıların ağzından çıkmaz ve yanlış bir ölçüm verir.

Türkçeye özgü birkaç nokta:

• Fiyat ve para birimi. Türk kullanıcılar fiyatı TL olarak ve çoğu zaman bir üst sınırla sorar: "5.000 TL altı".
• Taksit ve kampanya. "Taksitli", "kampanyalı" ve "indirimli" gibi ifadeler satın alma sorularında sıktır.
• Şehir ve semt. Hizmet sorularında konum neredeyse her zaman sorunun içindedir: "Kadıköy'de", "Ankara'da".
• Pazar yeri karşılaştırmaları. "Hangi sitede daha ucuz?" türü sorular yaygındır.
• Resmî süreçler. E-fatura, KVKK, garanti ve iade gibi konular soru diline girer.
• Yazım çeşitliliği. Kullanıcılar Türkçe karakter kullanmadan da sorar. Listenize birkaç farklı yazımı ekleyin.

Bir örnekle somutlaştıralım. Türkiye'de küçük işletmelere bulut tabanlı ön muhasebe yazılımı satan bir şirket düşünün. Ham sorulardan şöyle bir çekirdek liste çıkabilir:

• Bilgi: "E-arşiv fatura ile e-fatura arasındaki fark ne?", "Şahıs şirketi hangi faturayı kesmeli?"
• Karşılaştırma: "Küçük işletme için en iyi ön muhasebe programı hangisi?", "Bulut muhasebe mi masaüstü program mı?"
• Güven: "Bulut muhasebe programında veriler güvende mi?", "Ön muhasebe programı değiştirirken veri kaybolur mu?"
• Satın alma: "Aylık 500 TL altı ön muhasebe programı var mı?", "Mali müşavirle birlikte kullanılabilen program hangisi?"

Bu sekiz soru, şirketin hem kategori bilgisi hem de satış kararı anlarında nerede durduğunu gösterir. Liste büyüdükçe her gruba benzer sorular eklenir. "Mali müşavir" gibi bir hedef kitle ifadesi, ayrı bir etiket olarak izlenmeye değer.

En hızlı yol, iki ekipten de kısa bir liste istemektir. Satış ekibine "son ayda müşteriler karar vermeden önce hangi soruları sordu?" diye sorun. Destek ekibine ise "en çok hangi konuda yardım istendi?" diye sorun.

Bu iki listenin birleşimi, yapay zekaya sorulan soruların iyi bir yansımasıdır. Çünkü insanlar önce asistanlara, sonra satış ve destek ekiplerine aynı soruları sorar.

Bu çalışmayı tek seferlik yapmayın. Üç ayda bir 30 dakikalık bir toplantıda listeyi birlikte gözden geçirin. Yeni bir rakip, yeni bir düzenleme ya da yeni bir ürün çıktıysa, ilgili soruları ekleyin.

Bazı sorular yılın belli dönemlerinde öne çıkar. Okul dönemi, bayram tatilleri, yılbaşı ve kasım indirimleri buna örnektir. Bu soruları ana listeye karıştırmayın; ayrı bir "sezon" etiketiyle ekleyin.

Böylece sezon dışında ana eğilimi bozmazlar ve raporlarınız karışmaz. Sezon başladığında da hazır bir ölçüm grubunuz olur. Sezon bitince sonuçlarını bir sonraki yılın planlaması için saklayın.

Başlangıç için 50–100 soru çoğu marka için yeterlidir. Çok küçük bir liste tesadüfi sonuç verir, çok büyük bir liste ise yönetilemez.

Dağılım için basit bir kural: her niyet grubundan en az 10 soru, en önemli ürün grubunuzdan daha fazla. Rakip karşılaştırma sorularını mutlaka ekleyin, çünkü kısa listeler en çok bu sorularda oluşur.

Listeyi üç ayda bir gözden geçirin. Yeni ürünler, yeni rakipler ve sezonluk sorular ekleyin. Artık anlamı kalmayan soruları çıkarın, ama karşılaştırma yapabilmek için çekirdek bir grubu hep sabit tutun.

Listeyi motorlarda düzenli sorarak ölçersiniz. Her soru için şu dört bilgiyi kaydedin:

1. Markanız anıldı mı?
2. Kaçıncı sırada anıldı?
3. Hangi kaynaklar gösterildi?
4. Cevabın tonu nasıldı?

Bu kayıtlardan anılma oranı, görünürlük payı ve kaynak gösterilme gibi metrikler çıkar. Metriklerin ayrıntısını yapay zeka görünürlüğü nasıl ölçülür yazısında anlattık.

Bu işi her gün elle yapmak gerçekçi değildir. Prompt takibi, listenizi her gün altı motorda çalıştırır ve sonuçları kaydeder. Soru bulma aşaması için ise prompt araştırması, kategorinizden yola çıkarak soru önerir ve hangilerinin satın almaya daha yakın olduğunu işaretler.

• Yalnızca marka adını içeren soruları takip etmek. "X nedir?" sorusunda zaten görünürsünüz. Asıl soru, adınızın geçmediği kategori sorularında önerilip önerilmediğinizdir.
• Soruları tek kişiye yazdırmak. Pazarlama, satış ve destek ekiplerinin ortak listesi daha gerçekçi olur.
• Listeyi sık değiştirmek. Her ay listeyi baştan yazarsanız eğilimi göremezsiniz.
• Tek motora bakmak. Aynı soru ChatGPT, Gemini ve Perplexity'de farklı sonuç verir.
• Soruları rakip adlarıyla doldurmak. "X alternatifi" soruları önemlidir, ama listenin çoğu kategori sorularından oluşmalı. Aksi halde yalnızca rakiplerinizin sahasında ölçüm yaparsınız.
• Sonuçları ekiple paylaşmamak. Soru listesi ortak bir varlıktır. Sonuçları içerik, SEO ve satış ekipleriyle her ay paylaşın; böylece her ekip kendi alanındaki eksikleri görür.

ChatGPT'de ne sorulduğunu gösteren hazır bir hacim tablosu yok, bu yüzden listeyi kendi verinizden kurarsınız. Müşteri hizmetleri, satış, site içi arama ve forumlardan ham soruları toplayın, niyete göre gruplayın, Türkçe kullanıcıların gerçek ifadelerini koruyun ve 50–100 soruluk bir listeyle düzenli ölçüme başlayın. İlk fotoğraf için ücretsiz yapay zeka görünürlük testini kullanabilirsiniz.